fa پیامدهای آموزش آنلاین، دو سال پس از همه‌گیری کووید-۱۹ در ایران فقر و نابرابری اصیل orginal <span style="line-height:2;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="AR-SA"><span b="" zar=""><span style="color:black"><strong>مقدمه</strong>: در ماه مارس سال ۲۰۲۰، همه‌گیری جهانی بیماری کووید-۱۹ اعلام شد. این همه‌گیری و اقدامات مرتبط با کنترل آن، ازجمله تعطیلی مدارس، سیستم آموزشی را در سراسر جهان دچار تغییراتی کرد. این مطالعه با هدف بررسی وضعیت آموزشی کودکان در سال سوم همه‌گیری کووید-۱۹ در تهران و کرج انجام شده است.<br> <strong>روش</strong>: در این مطالعه از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای برای ارزیابی کودکان ۷ تا ۱۸ ساله و خانواده‌های آنها در شهرهای تهران و کرج استفاده شد. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه محقق‌ساخته برای گروههای سنی ۷ تا ۱۴ سال و ۱۵ تا ۱۸ سال جمع‌آوری شد. دو مؤلفه جداگانه مورد ارزیابی قرار گرفتند: ویژگیهای جمعیت‌شناختی کودک و خانواده و متغیرهای مرتبط با پیامدهای آموزشی ناشی از همه‌گیری کووید-۱۹. برای مدل‌سازی متغیرهای مستقل از تحلیل رگرسیون لجستیک تک‌متغیره و چندمتغیره استفاده شد.<br> <strong>یافته‌ها</strong>: داده‌های مربوط به ۲۸۷۸ کودک و نوجوان شامل ۲۰۵۷ کودک (٪۷۱.۵) ۷ تا ۱۴ ساله و ۸۲۱ نوجوان (٪۲۸.۵) ۱۵ تا ۱۸ ساله مورد تحلیل قرار گرفت. شیوع کلی کودکان بازمانده از تحصیل در این مطالعه ۸.۴٪ (٪۹۵CI: ٪۷.۳-۹.۳) گزارش شد. حدود ٪۵۷ از کودکان، کاهش یا افت چشمگیر در کیفیت یادگیری خود را پس از همه‌گیری تجربه کرده بودند. احتمال بازماندگی از تحصیل در گروه سنی ۱۵ تا ۱۸ سال، ۱.۹۲ برابر بیشتر از گروه سنی ۷ تا ۱۴ سال بود. همچنین، پسران ۲.۵ برابر بیش از دختران در معرض خطر بازماندگی تحصیل بودند و کودکان افغانستانی در مقایسه با کودکان ایرانی، ۱۲.۷ برابر با این خطر مواجه بودند. کودکانی که سرپرست خانوار آنها بیکار، شغل موقت یا بازنشسته بود نیز نسبت به کودکانی که سرپرست خانواده آنها شاغل بود، احتمال بیشتری برای بازماندگی از تحصیل داشتند.<br> <strong>بحث</strong>: یافته‌های این مطالعه نشان داد که دو سال پس از همه‌گیری، زیرساختهای آموزش مجازی در کشور همچنان ازنظر کمی و کیفی دچار کمبود است. این همه‌گیری بر حضور در مدرسه، کیفیت یادگیری و روند افزایشی ترک تحصیل کودکان، تأثیر گذاشته است. توصیه می‌شود که اقدامات آینده باید نه‌تنها بر عوامل مرتبط با همه‌گیری، بلکه بر علل از پیش موجود ترک تحصیل و یادگیری کودکان، به‌ویژه شرایط اقتصادی خانواده‌ها، متمرکز شود.</span></span></span></span></span></span></span></span><span style="font-size:11pt"><span style="text-justify:distribute-all-lines"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,sans-serif"><span dir="LTR" style="font-size:14.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span></span></span></span> <span style="line-height:2;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span new="" roman="" times=""><strong>Introduction</strong>: The COVID-19 pandemic and associated lockdown measures, including widespread school closures, fundamentally transformed educational systems worldwide. This study aimed to assess the educational status of children aged 7&ndash;18 during the third year of the pandemic in Iran.<br> <strong>Method</strong>: A household survey was conducted using multistage cluster sampling among children and their families residing in Tehran and Karaj. Data were collected via a researcher-developed questionnaire, administered separately for two age groups: 7&ndash;14 and 15&ndash;18 years. The instrument captured two main domains: (1) demographic characteristics of the child and family, and (2) variables related to educational consequences of the pandemic. Univariate and multivariate logistic regression analyses were employed to model independent predictors of educational disruption.&nbsp;<br> <strong>Findings</strong>: Data from 2,878 children and adolescents were analyzed, comprising 2,057 children (71.5%) aged 7&ndash;14 and 821 adolescents (28.5%) aged 15&ndash;18. The overall prevalence of out-of-school children was 8.4% (95% CI: 7.3&ndash;9.3%). Nearly 57% of participants experienced a significant decline in learning quality following the pandemic. Adolescents aged 15&ndash;18 had 1.92 times higher odds of being out of school compared to younger children (7&ndash;14). Boys exhibited 2.5 times higher risk than girls, and Afghan children faced substantially higher odds (OR = 12.7) relative to their Iranian counterparts. Additionally, children from families with an unemployed, intermittently employed, or retired head of household were at significantly greater risk of school dropout than those with employed heads.<br> <strong>Discussion</strong>: Two years into the pandemic, Iran&rsquo;s virtual education infrastructure continues to suffer from notable deficiencies in both quantity and quality. The pandemic has adversely affected both school attendance and learning outcomes for a considerable proportion of children. Future interventions should address not only pandemic-related disruptions but also the pre-existing socioeconomic and structural barriers to educational participation and learning achievement among vulnerable children.</span></span></span></span> آموزش از راه دور, ترک تحصیل دانش‌آموزان, کووید-۱۹, سارس-کووید-۲, نابرابری, ایران Distance Education, Student Dropouts, COVID-19, SARS-CoV-2, disparity, Iran 97 127 http://refahj.uswr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4239-1&slc_lang=fa&sid=1 Meroe Vameghi مروئه وامقی 0000-0001-8146-4752 No Social Welfare Management Research Center, Social Health Research Institute, University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences, Tehran, Iran. مرکز تحقیقات مدیریت رفاه اجتماعی، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران Mohammad Saatchi محمد ساعتچی 0000-0003-2744-9927 No Department of Biostatistics and Epidemiology, University of Rehabilitation Sciences and Social Health, Tehran, Iran. گروه آموزشی آمار زیستی و اپیدمیولوژی، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران. Marzieh Takaffoli مرضیه تکفلی 0000-0001-7991-067X No Social Welfare Management Research Center, Social Health Research Institute, University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences, Tehran, Iran. مرکز تحقیقات مدیریت رفاه اجتماعی، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران Sina Ahmadi سینا احمدی 0000-0002-7553-8206 No Social Development & Health Promotion Research Center, Health Institute, Kermanshah University of Medical Sciences, Kermanshah, Iran. مرکز تحقیقات توسعه اجتماعی و ارتقاء سلامت، پژوهشکده سیاستگذاری و ارتقاء سلامت، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران Mansoureh Karimzadeh Ghamsari منصوره کریم زاده قمصری 0000-0002-3693-429X No Preschool Department, University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences, Tehran, Iran. گروه آموزشی پیش دبستانی، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران Maryam Ashour مریم آشور 0009-0002-4484-5788 No Social Welfare Management Research Center, Social Health Research Institute, University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences, Tehran, Iran. مرکز تحقیقات مدیریت رفاه اجتماعی، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران. Razieh Lak راضیه لک 0009-0002-5538-610X No Social Determinants of Health Research Center, Social Health Research Institute, University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences, Tehran, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی، تهران، ایران Hajar Balavi هاجر بالاوی 0009-0004-4522-5382 No Islamic Azad University, Central Tehran Branch, Tehran, Iran دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکزی، تهران، ایران Giti Bahrami گیتی بهرامی bahramigiti@gmail.com 0000-0002-9103-9001 Yes Social Determinants of Health Research Center, Alborz University of Medical Sciences, Karaj, Iran. مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر بر سلامت،دانشگاه علوم پزشکی البرز،کرج،ایران.