دوره 21، شماره 83 - ( 12-1400 )                   جلد 21 شماره 83 صفحات 46-9 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

ramezanpor nargesi G, fallah haghighi N, abdollahzade G, sharifi Z. Analysis of social development inequalities among provinces of Iran (emphasis on educational and health indicators). refahj. 2022; 21 (83) :9-46
URL: http://refahj.uswr.ac.ir/article-1-3964-fa.html
رمضان‌پور نرگسی قاسم، فلاح حقیقی نگین، عبدالله‌زاده غلامحسین، شریفی زینب. ارزیابی سطح توسعه استان‌ها بر اساس شاخص‌های آموزشی، بهداشتی و مهاجرت. رفاه اجتماعی. 1400; 21 (83) :46-9

URL: http://refahj.uswr.ac.ir/article-1-3964-fa.html


چکیده:   (244 مشاهده)
1. قاسم رمضان‌پور نرگسی  
دکتر مدیریت دولتی، گروه نوآوری و تکنولوژی، پژوهشکده مطالعات فناوریهای نوین، سازمان پژوهشهای علمی و صنعتی ایران، تهران، ایران.

2. نگین فلاح‌حقیقی  
دکتر آموزش کشاورزی و کارآفرینی، گروه نوآوری و تکنولوژی، پژوهشکده مطالعات فناوریهای نوین، سازمان پژوهشهای علمی و صنعتی ایران، تهران، ایران.(نویسند‌‌‌‌‌‌‌ه مسئول)،
<nfallah@irost.ir >

3. غلامحسین عبدالله‌زاده 
دکتر توسعه کشاورزی، گروه آموزش و ترویج کشاورزی، دانشکده مدیریت کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

4. زینب شریفی
دکتر توسعه کشاورزی، گروه مدیریت توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران 

مقدمه: فرایند توسعه امری چند بعدی شامل ابعاد مختلف می‎باشد. بعد اجتماعی توسعه شامل شاخص‌های مختلفی از جمله شاخص‌های آموزشی، بهداشتی و مهاجرت است که شاخص‌های مذکور کمتر مورد توجه بوده است. نخستین گام در حل مسائل ناشی از نابرابری، شناخت و سطح‌بندی مناطق می‌باشد. بنابراین پژوهش حاضر با هدف ارزیابی سطح توسعه استان‌ها بر اساس شاخص‌های آموزشی، بهداشتی و مهاجرت گرفت که در آن 31 استان کشور بر مبنای 24 شاخص رتبه‌بندی شدند.
روش: داده‌های 24 شاخص آموزشی، بهداشتی و مهاجرت از نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن کشور و نیز نتایج سالنامه‌های آماری کشور در سال 1397 بدست آمد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از نرم افزار SPSS،Excel  و Arc GIS بهره گرفته شد. از ضریب ویلیامسون برای ارزیابی نابرابری فضایی، روش تحلیل مؤلفه­های اصلی برای وزن‌دهی شاخص‌ها و روش تاپسیس، برای ساخت شاخص ترکیبی توسعه استان­ها استفاده شد. در نهایت طبقه­بندی سطح توسعه استان‌‌ها به روش GIS و نیز تحلیل خوشه‌ای سلسله مراتبی انجام گرفت.
یافته: نتایج نشان داد در شاخص‌های‌ «نرخ ترک تحصیل (درصد) ابتدایی» و «نسبت مراکز توانبخشی به ازای جمعیت» بیشترین و در شاخص‌های «نرخ گذر دوره اول متوسطه (درصد)» و «نرخ باسوادی مردان» به ترتیب کمترین نابرابری وجود داشت. نتایج تعیین رتبه استان­ها نشان داد استان‌های چهارمحال و بختیاری، خراسان جنوبی، سمنان، ایلام و یزد در بهترین وضعیت و استان‌های سیستان و بلوچستان، البرز، تهران، آذربایجان غربی و هرمزگان پایین‌ترین رتبه را داشتند. این یافته به همراه نتایج تحلیل خوشه‌ای سلسله‌مراتبی و نیز نقشه‌هایGIS  مؤید وجود شکاف توسعه اجتماعی و تفاوت بین استان‌های ایران از نظر شاخص‌های آموزشی، بهداشتی و مهاجرت از قبیل «نسبت مراکز فنی و حرفه‌ای به جمعیت»، «نرخ مرگ و میر کودکان کمتر از 5 سال» و «نرخ خالص مهاجرت» و غیره بوده است.
بحث: به منظور برقراری توسعه متوازن پیشنهاد می‌گردد تخصیص هر گونه بودجه به استان‌ها و مناطق کم برخوردار شناسایی شده در این تحقیق اختصاص داده شود.
شماره‌ی مقاله: 1
متن کامل [PDF 684 kb]   (196 دریافت)    
نوع مطالعه: روشی 1 | موضوع مقاله: رفاه اجتماعی
دریافت: 1400/6/22 | پذیرش: 1400/10/21 | انتشار: 1400/12/25

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به فصلنامه رفاه اجتماعی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2022 CC BY-NC 4.0 | Social Welfare Quarterly

Designed & Developed by : Yektaweb